MPO nuus: Europa wil 'sterk melkfaktor raak
Die melkbedryf is een van die landbousektore in Europa wat nou skielik lewe kry na ’n tydperk waarin kommersiële landbouontwikkeling gestrem is weens vrese vir onder andere die vernietiging van plattelandse natuurskoon, verstedeliking van kleinboere en oorproduksie.
Melkkwotas in die Europese Unie word op 30 April vanjaar afgeskaf. Die kwotas is in 1984 ingestel om oorproduksie in Europa te voorkom, wat tot ’n daling van 25% in pryse sou lei. Die kwotastelsel was vir ’n bepaalde tydperk doeltreffend, hoewel dit gekeer het dat meer dinamiese melkprodusente in Noord-Europa produksiedoeltreffendheid verhoog het. Kleiner melkprodusente in die suide van Europa was ten gunste van die kwotastelsel aangesien dit beskerming vir kleiner en minder doeltreffende boerderye bied. Politieke druk uit die noorde het egter in 2008 tot die besluit gelei om die kwotas teen 2015 af te skaf.
Die effek van die afskaffing sal van land tot land en streek tot streek in die EU wissel. Groter plase het die potensiaal om produksie te verhoog maar dit is nie moontlik vir kleiner boere, veral die in bergagtige gebiede, om dit te doen nie. Dit word verwag dat melkproduksie in die EU teen 2020 met 10-miljoen ton sal styg – ’n verhoging van minder as 3% in wêreldterme. Dit is marginaal vergeleke met voorspelde groei in wêreldvraag van minstens 2% per jaar. Die langtermyneffek sal dus minimaal wees, maar oor die kort termyn kan dit ’n wesentlike invloed hê. Iets wat veral vir Suid-Afrika kommer wek, is die Ierse suiwelbedryf wat beoog om produksie met 50% te verhoog. Selfs ’n verhoging van 25% in Ierse produksie is kommerwekkend, veral as melkproduksie vir die maak van kaas toegewys word.
Bron: MPO